کال مارجین (Margin Call) هشداری است که با افزایش ضرر معاملات و رسیدن سطح مارجین حساب به حد تعیینشده توسط بروکر فعال میشود و در صورت ادامه ضرر، ممکن است به استاپ اوت و بستهشدن خودکار معاملات توسط بروکر منجر شود. مدیریت سرمایه، انتخاب حجم و اهرم مناسب و تعیین حد ضرر برای معاملات از مهم‌ترین روش‌های کاهش احتمال کال مارجین هستند.
در ابتدا قبل از اینکه این مقاله را مطالعه کنید، اگر در حال یادگیری فارکس هستید و نیاز به یک آموزش کامل دارید، توصیه می‌کنیم وارد صفحه آموزش فارکس شوید.
کال مارجین چیست؟
کال مارجین (Margin Call) یا فراخوانی اعتبار، هشداری است که نشان می‌دهد سرمایه خالص حساب معاملاتی برای پشتیبانی از معاملات باز به سطح تعیینشده توسط بروکر رسیده است. این وضعیت در اثر افزایش زیان شناور معاملات رخ می‌دهد زیرا برخلاف موجودی حساب (Balance)، اکوییتی (Equity) با تغییر سود و زیان معاملات باز، به‌صورت لحظه‌ای تغییر می‌کند.
بروکرها برای تشخیص این وضعیت از شاخص سطح مارجین (Margin Level) استفاده می‌کنند. برای مثال، اگر سطح کال مارجین بروکر ۱۰۰٪ باشد، رسیدن اکوییتی به مقدار مارجین مصرف‌شده میتواند هشدار را فعال کند. البته این مقدار در بروکرهای مختلف متفاوت است و کال مارجین به معنای بستهشدن معاملات نیست بلکه بستن اجباری پوزیشن‌ها در سطح دیگری به نام استاپ اوت (Stop Out) رخ می‌دهد.
وب‌سایت IG در توضیح مفهوم کال مارجین و اقداماتی که معامله‌گر در این وضعیت میتواند انجام دهد، اشاره می‌کند:
“If a trade starts to lose money, the funds in your account may no longer be enough to keep the position open, and your provider will ask you to top up your account in order to bring your balance up to the minimum margin – this notification is a margin call. If you top up your funds, the position will remain open. If not, your provider may close the position and any losses incurred will be realised.”
«اگر معامله‌ای وارد ضرر شود، ممکن است سرمایه موجود در حساب، دیگر برای باز نگه داشتن آن کافی نباشد. در چنین شرایطی، بروکر از معامله‌گر می‌خواهد با واریز وجه بیشتر، موجودی حساب را به حداقل مارجین موردنیاز برساند. این هشدار همان کال مارجین است. با تامین سرمایه موردنیاز، موقعیت معاملاتی باز می‌ماند اما در غیر این صورت، بروکر ممکن است معامله را ببندد و زیان ایجادشده در حساب تریدر ثبت شود.»
در این بازار، معنی کال مارجین شدن با لیکوئید شدن هیچ تفاوتی ندارد زیرا چندین سال فعالیت در این بازار ثابت کرده که بروکرها زمانی به تریدرها اعلام کال مارجین می‌کنند، که او در مرز لیکوئید شدن قرار داشته باشد.
کال مارجین چگونه اتفاق می‌افتد؟
کال مارجین زمانی اتفاق می‌افتد که ضرر معاملات باز افزایش پیدا کند و سطح مارجین حساب به حد تعیینشده توسط بروکر برسد. زمانی که معامله‌گر یک موقعیت معاملاتی در فارکس باز می‌کند، بروکر بخشی از سرمایه حساب را به‌عنوان مارجین برای باز نگه داشتن آن معامله در نظر می‌گیرد. این مبلغ از موجودی حساب کسر نمی‌شود، بلکه به‌عنوان وجه تضمین معامله درگیر میشود.
اگر قیمت برخلاف جهت معامله حرکت کند، معامله وارد ضرر میشود و این ضرر به صورت مستقیم روی اکوییتی یا ارزش فعلی حساب تاثیر می‌گذارد. با کاهش اکوییتی و ثابت ماندن مارجین مصرف‌شده، درصد سطح مارجین (Margin Level) نیز کاهش پیدا می‌کند. این درصد نشان می‌دهد سرمایه فعلی حساب تا چه اندازه توانایی پشتیبانی از معاملات باز را دارد.
اگر ضرر معاملات ادامه پیدا کند و سطح مارجین به درصد مشخص‌شده توسط بروکر برسد، حساب وارد وضعیت کال مارجین میشود. در این مرحله، معامله‌گر ممکن است برای افزایش سرمایه حساب یا کاهش حجم معاملات باز هشدار دریافت کند. در صورت ادامه کاهش سطح مارجین، احتمال رسیدن حساب به مرحله استاپ اوت (Stop Out) و بستهشدن اجباری معاملات وجود دارد.
مثال کال مارجین در فارکس با محاسبه Margin Level
برای درک بهتر کال مارجین، فرض کنید یک حساب معاملاتی با موجودی ۱٬۰۰۰ دلار دارید و معامله‌ای روی جفت‌ارز EUR/USD باز میکنید. بروکر برای باز نگه داشتن این معامله، ۶۰۰ دلار از سرمایه حساب را به‌عنوان مارجین در نظر می‌گیرد. همچنین فرض می‌کنیم سطح کال مارجین بروکر ۱۰۰٪ است و مارجین مصرف‌شده در طول مثال ثابت می‌ماند.
برای محاسبه سطح مارجین، باید اکوییتی حساب را بر مارجین مصرف‌شده تقسیم کرده و حاصل را در ۱۰۰ ضرب کنیم:
سطح مارجین = (اکوییتی ÷ مارجین مصرف‌شده) × ۱۰۰
در ابتدای معامله که هنوز سود یا ضرری ندارید، اکوییتی برابر با ۱٬۰۰۰ دلار است. بنابراین سطح مارجین حساب برابر با ۱۶۶٫۶۷٪ خواهد بود. حالا فرض کنید قیمت برخلاف جهت معامله شما حرکت کند و ۲۲۰ دلار ضرر کنید. در این شرایط، اکوییتی به ۷۸۰ دلار و سطح مارجین به ۱۳۰٪ کاهش پیدا می‌کند:
(۷۸۰ ÷ ۶۰۰) × ۱۰۰ = ۱۳۰٪
اگر ضرر معامله به ۴۰۰ دلار برسد، اکوییتی حساب به ۶۰۰ دلار کاهش پیدا می‌کند و سطح مارجین به ۱۰۰٪ می‌رسد. در این مرحله، حساب وارد وضعیت کال مارجین میشود. جدول زیر تغییرات حساب را در این مثال نشان می‌دهد:
| وضعیت حساب | ابتدای معامله | افزایش ضرر | کال مارجین |
| موجودی حساب | ۱٬۰۰۰ دلار | ۱٬۰۰۰ دلار | ۱٬۰۰۰ دلار |
| ضرر معامله | ۰ | ۲۲۰ دلار | ۴۰۰ دلار |
| اکوییتی | ۱٬۰۰۰ دلار | ۷۸۰ دلار | ۶۰۰ دلار |
| مارجین مصرف‌شده | ۶۰۰ دلار | ۶۰۰ دلار | ۶۰۰ دلار |
| سطح مارجین | ۱۶۶٫۶۷٪ | ۱۳۰٪ | ۱۰۰٪ |
چگونه وضعیت کال مارجین حساب را در متاتریدر بررسی کنیم؟
برای بررسی وضعیت کال مارجین در متاتریدر، باید وارد بخش Trade شوید و مقدار سطح مارجین حساب را بررسی کنید. این بخش اطلاعاتی مانند موجودی حساب، اکوییتی، مارجین مصرف‌شده و مارجین آزاد را نمایش می‌دهد. با مقایسه سطح مارجین فعلی با درصد کال مارجین تعیینشده توسط بروکر، می‌توانید متوجه شوید حساب چقدر به وضعیت هشدار نزدیک شده است.
برای بررسی وضعیت حساب در متاتریدر، مراحل زیر را انجام دهید:
- ورود به متاتریدر: نرم‌افزار متاتریدر ۴ یا متاتریدر ۵ را باز کنید و وارد حساب معاملاتی خود شوید.
- باز کردن پنجره معاملات: در متاتریدر ۴ از منوی View گزینه Terminal و در متاتریدر ۵ گزینه Toolbox را انتخاب کنید. در هر دو نسخه می‌توانید از کلیدهای میانبر Ctrl+T استفاده کنید.
- مشاهده اطلاعات حساب: وارد تب Trade شوید. در بخش اطلاعات حساب، مقادیر مارجین، مارجین آزاد، اکوئیتی و سطح مارجین را بررسی کنید.
- بررسی سطح مارجین: مقدار سطح مارجین را با سطح کال مارجین بروکر مقایسه کنید. برای مثال، اگر بروکر کال مارجین را ۱۰۰٪ اعلام کرده باشد و سطح مارجین حساب شما ۱۳۰٪ باشد، حساب هنوز به مرحله کال مارجین نرسیده است.
مهم‌ترین عددی که باید در این بخش بررسی کنید سطح مارجین است زیرا کاهش آن نشان می‌دهد حساب به وضعیت کال مارجین نزدیک‌تر شده است.
تفاوت کال مارجین، استاپ اوت و لیکوئید
تفاوت اصلی کال مارجین، استاپ اوت و لیکوئید در این است که کال مارجین وضعیت هشدار حساب را نشان می‌دهد اما استاپ اوت و لیکوئید به بستهشدن اجباری معاملات مربوط میشوند. این اصطلاحات در معاملات اهرمی کاربرد دارند، اما شرایط فعال‌شدن و نحوه اجرای آن‌ها به قوانین بروکر یا صرافی وابسته است.
- کال مارجین (Margin Call): این هشدار زمانی از سمت بروکر رخ می‌دهد که سطح مارجین حساب به سطح کال مارجین اعلام شده بروکر برسد. در این مرحله، معامله‌گر ممکن است فرصت داشته باشد با افزایش موجودی یا کاهش حجم معاملات، وضعیت حساب را بهبود دهد. کال مارجین باعث بستهشدن اجباری معاملات از سمت بروکر نمی‌شود.
- استاپ اوت (Stop Out): استاپ اوت زمانی رخ می‌دهد که ضرر معاملات افزایش پیدا کند و سطح مارجین حساب به حد تعیینشده توسط بروکر برای بستن اجباری معاملات برسد. در این وضعیت، بروکر به‌صورت خودکار و بدون نیاز به تایید معامله‌گر، بخشی یا تمام معاملات باز را می‌بندد تا از افزایش بیشتر زیان و کاهش سرمایه حساب جلوگیری کند.
- لیکوئید (Liquidation): به بستهشدن اجباری معاملات به دلیل کافی نبودن وجه تضمین یا مارجین گفته میشود. این اصطلاح در معاملات اهرمی ارزهای دیجیتال، به‌ویژه فیوچرز، رایج است. در این شرایط، صرافی طبق قوانین مدیریت ریسک خود، موقعیت معاملاتی را به‌صورت خودکار می‌بندد. همچنین اگر هنوز تفاوت بین اهرم و مارجین را نمی‌دانید، پیشنهاد می‌کنیم مقاله‌ی تفاوت اهرم و مارجین را مطالعه کنید.
در نتیجه، کال مارجین مرحله هشدار از سمت بروکر است، در حالی که استاپ اوت اقدام بروکر جهت بستن اجباری معاملات بدون تایید معامله‌گر محسوب میشود. لیکوئید نیز از نظر مفهوم به استاپ اوت شباهت دارد اما اجرای آن در صرافی‌های ارز دیجیتال انجام میشود.
| معیار مقایسه | کال مارجین | استاپ اوت | لیکوئید |
| مفهوم | رسیدن حساب به سطح هشدار مارجین | بستهشدن اجباری معاملات توسط بروکر | بستهشدن اجباری معاملات توسط صرافی |
| زمان وقوع | رسیدن سطح مارجین به حد تعیینشده بروکر | رسیدن سطح مارجین به حد بستن اجباری معاملات | تامین نشدن مارجین برای نگهداری معاملات باز |
| بستهشدن خودکار معاملات | خیر | بله | بله |
| بازار رایج | فارکس و CFD | فارکس و CFD | فیوچرز و معاملات ارز دیجیتال |
| نتیجه | هشدار یا افزایش خطر بستهشدن معاملات | بستهشدن بخشی یا تمام معاملات باز | بستهشدن جزئی یا کامل معاملات |
چگونه از کال مارجین شدن جلوگیری کنیم؟
برای جلوگیری از کال مارجین شدن در فارکس، باید حجم معاملات، میزان اهرم و ریسک هر معامله را متناسب با سرمایه حساب کنترل کنید. رعایت اصول مدیریت سرمایه به شما کمک می‌کند تا میزان ضرر احتمالی معاملات را از قبل مشخص کنید و از درگیر کردن بیش از حد سرمایه جلوگیری کنید. همچنین استفاده از حد ضرر و بررسی منظم سطح مارجین، احتمال کال مارجین شدن حساب را کاهش می‌دهد.
مدیریت حجم معاملات
انتخاب حجم مناسب معامله یکی از مهم‌ترین راه‌های کاهش ریسک کال مارجین است. برای تعیین حجم معامله در فارکس باید موجودی حساب، فاصله حد ضرر و میزان ریسک منطقی نسبت به بالانس حساب را در نظر بگیرید. معاملات با حجم بالا میتوانند حتی با نوسان کم، زیان قابل‌توجهی ایجاد کنند.
استفاده مناسب از اهرم معاملاتی
اهرم یا لوریج بالا به شما اجازه می‌دهد با سرمایه کمتر، معاملات بزرگ‌تری باز کنید اما هرچه حجم معامله بیشتر باشد، سود و ضرر ناشی از تغییرات قیمت نیز بیشتر میشود و احتمال کال مارجین شدن حساب افزایش پیدا می‌کند. بنابراین بهتر است به‌جای استفاده از حداکثر اهرم بروکر، حجم معاملات را متناسب با سرمایه حساب و میزان ریسکی که می‌توانید تحمل کنید انتخاب کنید.
تعیین حد ضرر (Stop Loss)
برای هر معامله حد ضرر مشخص کنید تا در صورت حرکت قیمت برخلاف معاملات شما، میزان ضرر محدود شود.
بررسی منظم سطح مارجین
مقادیر اکوییتی، مارجین آزاد و سطح مارجین را در متاتریدر بررسی کنید. هرچه سطح مارجین به درصد کال مارجین بروکر نزدیک‌تر شود، احتمال ورود حساب به وضعیت هشدار افزایش پیدا می‌کند.
کنترل تعداد معاملات هم‌زمان
باز کردن چندین معامله به‌صورت هم‌زمان میتواند مارجین مصرف‌شده و ریسک کلی حساب را افزایش دهد. به‌خصوص اگر معاملات روی نمادهایی انجام شوند که تغییرات قیمت مشابهی دارند، حرکت بازار برخلاف جهت معاملات میتواند باعث شود چندین معامله هم‌زمان وارد ضرر شوند و سطح مارجین حساب کاهش پیدا کند.
توجه به اخبار و نوسانات بازار
انتشار اخبار مهم اقتصادی نیز میتواند با افزایش نوسانات و اسپرد همراه باشد و باعث کاهش سریع اکوییتی شود. بهتر است حین انتشار اخبار مهم، از انجام معاملات خودداری کنید.
بررسی قوانین کال مارجین بروکر
پیش از شروع معامله، درصد کال مارجین و استاپ اوت بروکر را بررسی کنید. این مقادیر ممکن است براساس نوع حساب یا شرایط معاملاتی متفاوت باشند. همچنین بعضی بروکرها در زمان انتشار اخبار مهم یا تعطیلات، مارجین موردنیاز برخی نمادها را افزایش می‌دهند.
جمع بندی
کال مارجین هشداری برای وضعیت حساب معامله‌گر است که با افزایش ضرر معاملات و رسیدن سطح مارجین به حد تعیینشده توسط بروکر اتفاق می‌افتد. اگر ضرر معاملات ادامه پیدا کند، ممکن است حساب به مرحله استاپ اوت برسد و معاملات به‌صورت خودکار بسته شوند. به همین دلیل، آشنایی با نحوه محاسبه مارجین لول و بررسی مداوم آن در متاتریدر اهمیت زیادی دارد. انتخاب حجم مناسب معاملات، مدیریت سرمایه، استفاده منطقی از اهرم و تعیین حد ضرر، مهم‌ترین راهکارهایی هستند که میتوانند احتمال کال مارجین شدن حساب را کاهش دهند.
مقالات پیشنهادی سردبیر:
سوالات متداول
بله، حسابهای دمو نیز میتوانند براساس شرایط شبیهسازیشده بروکر وارد وضعیت کال مارجین شوند.
خیر، روش اطلاعرسانی به بروکر بستگی دارد و ممکن است پیش از بستهشدن معاملات هیچ پیامک یا ایمیلی دریافت نکنید.
افزایش موجودی میتواند سطح مارجین را بهبود دهد اما جلوگیری از استاپ اوت را تضمین نمیکند.
بله، حسابهای اسلامی نیز در صورت افزایش ضرر معاملات و رسیدن سطح مارجین به حد تعیینشده توسط بروکر، کال مارجین میشوند.
کال مارجین هشداری است که با افزایش ضرر معاملات و رسیدن سطح مارجین به حد تعیینشده توسط بروکر فعال میشود اما استاپ اوت زمانی رخ می‌دهد که سطح مارجین بیشتر از آن کاهش پیدا کند و بروکر معاملات را به‌صورت خودکار ببندد.
محتوای این بخش صرفاً جنبه تحلیلی و اطلاعرسانی دارد و نباید به عنوان توصیه سرمایه‌گذاری یا سیگنال معاملاتی تلقی شود. مسئولیت تمامی معاملات و تصمیمات مالی بر عهده خود فرد است و این مجموعه هیچ‌گونه مسئولیتی در قبال سود یا زیان احتمالی شما نخواهد داشت.
خوشحالیم که اطلاعات ارائه‌شده برای شما مفید بوده است.