نمودارهای قیمتی، ابزارهای بسیار اساسی و موثر برای تحلیل و بررسی در بازار های مالی به حساب میآیند. نمودارهای تکنیکالی اطلاعات زیادی دربارهی رفتار قیمت داراییها در اختیارمعاملهگران قرار میدهد. در تجزیه و تحلیل بازارهای مالی، نمودارها با استفاده از مقیاسهای مختلفی صورت میگیرد، از جلمه مقیاس لگاریتمی و حسابی که در تفسیر دقیق داده های تکنیکالی تفاوتهای مهمی ایجاد میکنند. در این مقاله، ما به تحلیل و بررسی دو نمودار لگاریتمی و نمودار حسابی میپردازیم.
نمودار لگاریتمی چیست؟
در تشریح نمودار با مقیاس لگاریتمی، نمودار قیمت به نحوی طراحی شده که تغییرات قیمت به شکل درصدی نشان داده شود. به عبارت دیگر با استفاده از مقیاس لگاریتمی، فاصله بین دو قیمت مساوی نیست و به نسبت تغییرات درصدی آنها تعیین میشود. در این نمودار هر واحد فاصله برابر با یک درصد تغییر قیمت است. استفاده از مقیاس لگاریتمی در نمودارهای قیمتی، به ما کمک میکند که با یک نگاه تغییرات بزرگ و کوچک به راحتی تشخیص دهیم و در فاصله زمانی کوتاه تصمیم درست را بگیریم. علاوه بر این، این نوع نمودار برای شناسایی تغییرات ناگهانی قیمتی، برای تحلیلگر مفید است.
به عنوان مثال، اگر قیمت از 10 دلار به 20 دلار برسد، به اندازه 100 درصد افزایش یافته است، اما اگر قیمت از 100 دلار به 110 دلار برسد، این افزایش قیمت فقط 10 درصد بوده است. پس متوجه میشم که در نمودار لگاریتمی، فاصله قیمتها به صورت درصدی نمایش داده میشود.
نمودار لگاریتمی و حسابی، دو نمودار شاخص و موثر در بازار های مالی به حساب میآیند؛ نمودار های لگاریتمی به نحوی طراحی شدهاند که تغییرات قیمت را بر اساس درصد به نمایش میگذارند، ولی نمودار حسابی تغییرات را براساس واحد ثابتی مانند دلار و ریال نمایش میدهد.
نمودار حسابی چیست؟
در مقیاس حسابی برعکس مقیاس لگاریتمی، قیمتها بر اساس درصد نشان داده نمیشوند. به عبارت دیگر، نمودار حسابی تغییرات قیمت را بر اساس واحد ثابتی مانند دلار یا ریال نشان میدهد، بدون اینکه به درصد تغییرات توجهی کند. مقیاس حسابی، برای تحلیلهای کوتاه مدت بسیار مناسب و کاربردیتر است. با توجه به اینکه نمودار حسابی مطلقا از واحد ثابت استفاده میکند، تشخیص و تفسیر آن در نمودار بسیار سادهتر خواهد بود.
این نمودارها از جمله معمولترین و پرکاربردترین نمودارهای مورد استفاده در تحلیل تکنیکال هستند و به طور گستردهای در بازارهای مالی مورد استفاده قرار میگیرند. همچنین از آنجایی که تغییرات قیمت به صورت مبلغی نشان داده میشوند، تحلیلگران میتوانند به راحتی از این نوع نمودارها برای تحلیل و پیشبینی رفتارهای بازار استفاده کنند. به تصویر زیر که متعلق به سهام سازه پویش است، دقت کنید.
مثال نمودار لگاریتمی و حسابی
نمونه ای از نمودار لگاریتمی، که فاصله قیمت در آن برابر نیست و بر اساس درصد نشان داده میشود به نمایش گذاشتیم. در نمودار زیر، فاصله قیمتی از ۲۵۵۶۳ ریال تا ۲۱۵۸۳ ریال برابر با فاصله بین ۲۳۹۵۲ ریال تا ۲۰۲۲۳ ریال است که هر دو حالت کاهش ۱۵.۵۷ درصدی را نشان میدهند.

اما در مقیاس حسابی برعکس مقیاس لگاریتمی، قیمتها بر اساس درصد نشان داده نمیشوند. در تصویر زیر، مشاهده میکنید که فواصل قیمتی از ۱۰۰۰۰ تا ۱۹۰۰۰ ریال و همچنین ۱۵۰۰۰ تا ۲۴۰۰۰ ریال با اختلاف ۹۰۰۰ ریالی به صورت یکنواخت نشان داده شدهاند. اما میزان تغییرات درصدی در هر بازه، متفاوت است.

توجه داشته باشید در نمودار لگاریتمی و حساب میزان تغییرات در هر بازه تفاوت دارد.
تفاوت نمودار لگاریتمی و حسابی
یکی از مهمترین تفاوتها بین نمودار لگاریتمی و حسابی در محور قیمتی آنها است. در نمودار حسابی، تغییرات فقط بر اساس واحد ثابتی مانند دلار یا ریال نشان داده میشود. درحالی که در نمودارهای لگاریتمی فقط بر اساس درصد تغییر هست.
این موضوع را با یک مثال ساده برای شما روشن میکنیم: فرض کنید که یک فروشگاه لباس دارید و یک پیراهن را با قیمت 50 دلار خریداری کردهاید و به قیمت 100 دلار فروختهاید. بنابراین، اختلاف قیمت 50 دلار بوده و سود خود را در این قیمت کسب کردهاید. در معامله بعدی، همین پیراهن را با قیمت 80 دلار دوباره خریداری کرده و به قیمت 150 دلار فروختهاید. باز هم، اختلاف قیمت در هر دو معامله 70 دلار بوده است، اما درصد سود در هر معامله متفاوت است. در معامله اول، شما 100 درصد سود کسب کردهاید، در حالی که در معامله دوم، سود شما 87.5 درصد است.
در نمودار حسابی، تمرکز بر اختلافات دلاری یا ریالی قیمتها است که به شما اطلاعاتی درباره تغییرات قیمت ارائه میدهد، در حالی که در نمودارهای لگاریتمی، تمرکز بر درصد تغییر قیمتها قرار دارد و این اختلاف در محور قیمتی بهطور یکسان نمایش داده نمیشود.
مزایا و معایب نمودار لگاریتمی و حسابی
در دو نمودار لگاریتمی و حسابی، ممکن است مزایا و معایب مختلفی وجود داشته باشند که به نگاه و شرایط شخصی معاملهگر بستگی دارد. در ادامه ما برخی از این مزایا و معایب را توضیح دادهایم:
مزایا نمودار لگاریتمی
نمودار لگاریتمی معمولا بهترین انتخاب برای نمایش تغییرات درصدی است که باعث میشود بتوانیم تغییرات نسبی را به صورت واضحتر ببینیم. همچنین برای نگاه های بلندمدت و میان مدت که بیش از 100 درصد تغییر قیمتی داشته مناسب است.
البته این نمودار برای بعضی از افراد مفهوم لگاریتمی و تغییرات به صورت درصدی کمی پیچیده است و درک و فهم آن نیاز به تمرین و زمان زیادی دارد.
مزایا نمودار حسابی
از مزایای نمودار حسابی، آسان و قابل فهم بودن آن برای عموم است، همچنین نمودار حسابی، برای تحلیل های کوتاه مدت مناسب بسیار مناسب میباشد. البته نمودار حسابی، ممکن است برای نمایش تغییرات بزرگ، مثل افزایش ویا کاهش بیش از 100 درصد کمی غیرمناسب باشد.
نمودار لگاریتمی بهتر است یا حسابی
بستگی به رویکرد و سبک معاملهگر نسبت به بازار دارد. اگر شخصی تمایل به معامله کوتاه مدت یا نوسانگیری دارد، بهتر است از نمودار حسابی استفاده کند، چون این نمودار مطلقا از واحد ثابتی استفاده میکند که در بازه کوتاه مدت مناسب تر هستش. اما اگر شخص به دنبال سرمایهگذاری بلندمدت و تغییرات قیمتی بزرگتر از ۱۰۰ درصد است، نمودار لگاریتمی مناسبتر است. این نمودار از تغییرات درصدی استفاده میکند و برای تحلیل دید بلندمدت و موقعیتهای سرمایهگذاری طولانی مدت استفاده میشود. در ادامه ویژگی هر کدام را به صورت خلاصه آوردهایم.
ویژگی های نمودار لگاریتمی عبارت اند از:
- تغییرات به صورت درصدی؛
- فاصله بین دو قیمت مساوی نیست؛
- مناسب برای بلند مدت و میان مدت؛
- طبیعی بودن حرکات قیمت؛
- مناسب برای استفاده در بازار بورس.
وژگی های نمودار حسابی هم شامل:
- تغییرات بر اساس قیمت (دلار یا ریال)؛
- اندازه فواصل قیمتی یکسان؛
- مناسب برای تایم پایین و نوسانگیری.
آنچه در مقاله تفاوت نمودار لگاریتمی و حسابی در تحلیل تکنیکال خواندیم:
در این مقاله، متوجه شدیم که نمودار لگاریتمی و حسابی چه تفاوتی در تحلیل تکنیکال دارند. همچنین فهمیدیم که نسبت به نگاه و دید سرمایهگذاری که داریم میتوانیم از دو نمودار لگاریتمی و حسابی استفاده کنیم. در ادامه به نقاط مثبت و معایب آنها اشاره کردیم و با ذکر مثال توضیح دادیم که هر کدام چه کاربردی دارند.
مقالات پیشنهادی سردبیر:
- با گوچارتینگ روند بازار رو مثل یک حرفهای تحلیل کنید.
سوالات متداول
محتوای این بخش صرفاً جنبه تحلیلی و اطلاعرسانی دارد و نباید به عنوان توصیه سرمایهگذاری یا سیگنال معاملاتی تلقی شود. مسئولیت تمامی معاملات و تصمیمات مالی بر عهده خود فرد است و این مجموعه هیچگونه مسئولیتی در قبال سود یا زیان احتمالی شما نخواهد داشت.


































































