اندیکاتور VWAP یا Volume Weighted Average Price، میانگین قیمت را با در نظر گرفتن حجم معاملات محاسبه میکند. معاملهگران از آن بیشتر برای مقایسه قیمت فعلی با میانگین وزنی دوره، بررسی روند کوتاه مدت و پیدا کردن محدودههای واکنش قیمت استفاده میکنند. در ادامه به آموزش کامل این اندیکاتور خواهیم پرداخت.
اندیکاتور VWAP چیست؟
به زبان ساده، VWAP یک اندیکاتور معاملاتی است که میانگین قیمت یک دارایی را با در نظر گرفتن حجم معاملات محاسبه میکند. وقتی VWAP را روی چارت قرار میدهید، یک خط نمایش داده میشود که قیمت فعلی را با میانگین قیمت معاملات در یک دوره مشخص مقایسه میکند.
از آنجا که حجم معاملات نیز در محاسبه VWAP در نظر گرفته میشود، این اندیکاتور میتواند تصویر بهتری از میانگین قیمت واقعی معاملات نسبت به میانگینهای متحرک ساده ارائه دهد. VWAP بیشتر در معاملات روزانه و کوتاهمدت کاربرد دارد و میتواند بهعنوان یک مرجع پویا برای تشخیص موقعیت قیمت نسبت به میانگین معاملات استفاده شود.
اندیکاتور VWAP چگونه کار می کند؟
محاسبه VWAP در چند مرحله انجام می شود. ابتدا قیمت معمولی یا Typical Price هر کندل از میانگین سقف، کف و قیمت بسته شدن به دست می آید:
Typical Price = (High + Low + Close) ÷ ۳
در مرحله بعد، قیمت معمولی هر کندل در حجم همان دوره ضرب می شود:
Typical Price × Volume
سپس مجموع این مقادیر و حجم معاملات به صورت تجمعی محاسبه می شود و فرمول نهایی VWAP به دست می آید:
VWAP = Cumulative (Typical Price × Volume) ÷ Cumulative (Volume)
در این فرمول:
- High: بالاترین قیمت کندل؛
- Low: پایین ترین قیمت کندل؛
- Close: قیمت بسته شدن کندل؛
- Volume: حجم معاملات؛
- Cumulative: مجموع مقادیر از زمان شروع محاسبه.
برای مثال، اگر در یک دوره قیمت معمولی یک کندل ۱۰۰ دلار و حجم معاملات آن ۵۰۰ واحد باشد، ارزش وزنی آن برابر با ۵۰ هزار دلار خواهد بود. با جمع کردن این مقادیر در تمام کندل های دوره و تقسیم آن بر حجم کل، میانگین قیمتی به دست می آید که VWAP نمایش می دهد.
بیشتر بخوانید: دانلود اندیکاتور PPO
تنظیمات اندیکاتور VWAP
تنظیمات اندیکاتور VWAP در متاتریدر نسبت به بسیاری از اندیکاتورها ساده است و بیشتر روی نحوه محاسبه میانگین وزنی قیمت، دوره زمانی محاسبه و نوع داده های مورد استفاده تمرکز دارد. در نسخه VWAP ۱.۶، مهم ترین گزینه ها شامل Period، Price، Volume و Periods هستند:
- Period: این گزینه دوره زمانی بازنشانی محاسبات VWAP را مشخص می کند. در تنظیمات نمایش داده شده، مقدار Daily انتخاب شده است؛ یعنی VWAP از ابتدای هر روز معاملاتی محاسبه می شود و با شروع روز جدید دوباره از صفر آغاز خواهد شد. معامله گران روزانه بیشتر از همین حالت استفاده می کنند؛
- Price: قیمت مورد استفاده برای محاسبه VWAP را تعیین می کند. در این نسخه گزینه Typical: (High + Low + Close) / ۳ انتخاب شده است که همان قیمت معمولی کندل محسوب می شود و از میانگین سه مقدار سقف، کف و قیمت بسته شدن به دست می آید؛
- Volume: نوع حجم مورد استفاده را در محاسبات مشخص می کند. در این نسخه گزینه Auto فعال است و اندیکاتور نوع حجم قابل دسترس در پلتفرم را به صورت خودکار انتخاب می کند. در بازارهایی مانند فارکس، این مقدار اغلب بر اساس Tick Volume محاسبه می شود؛
- Periods (0 = Draw everything): این گزینه مشخص می کند چند دوره از VWAP روی نمودار نمایش داده شود. مقدار ۰ باعث نمایش تمام دوره های موجود می شود و افزایش یا کاهش آن می تواند محدوده تاریخی نمایش اندیکاتور را محدود کند.
به طور کلی تنظیمات پیشنهادی برای شروع به صورت زیر است:
| گزینه | مقدار |
| Period | Daily |
| Price | Typical: (High + Low + Close) / 3 |
| Volume | Auto |
| Periods | 1 |
آموزش معامله با اندیکاتور VWAP
در این روش، VWAP به عنوان یک سطح پویا عمل می کند و معامله گر منتظر می ماند قیمت پس از یک حرکت قوی، به محدوده VWAP بازگردد و دوباره در جهت روند حرکت کند. برای مثال، فرض کنید قیمت در یک روند صعودی قرار دارد و بیشتر کندل ها بالاتر از خط VWAP تشکیل می شوند. پس از یک حرکت صعودی، قیمت وارد اصلاح کوتاه مدت شده و به خط VWAP نزدیک می شود.
اگر در این محدوده یک نشانه بازگشت مانند تشکیل کندل صعودی یا افزایش حجم خرید مشاهده شود، میتوان پس از تایید قیمت به دنبال موقعیت خرید بود. در این سناریو:
- شرط اول: قیمت بالاتر از VWAP قرار دارد و جهت کلی بازار صعودی است؛
- شرط دوم: قیمت در جریان اصلاح به خط VWAP باز می گردد؛
- شرط سوم: واکنش مثبت قیمت در نزدیکی VWAP مشاهده می شود؛
- ورود: پس از بسته شدن کندل تاییدی صعودی؛
- حد ضرر: پایین تر از کف اصلاح یا محدوده حمایتی نزدیک.
در معاملات فروش نیز همین منطق به صورت معکوس استفاده می شود. اگر قیمت زیر VWAP قرار داشته باشد و روند نزولی باشد، بازگشت قیمت به VWAP می تواند محدوده ای برای بررسی فشار فروش مجدد باشد.
روش دیگری که معامله گران از VWAP استفاده می کنند، بررسی شکست این خط است. عبور قدرتمند قیمت از VWAP همراه با افزایش حجم می تواند نشان دهنده تغییر مومنتوم باشد؛ با این حال، بهتر است این شکست با ساختار بازار و سایر ابزارهای تاییدی بررسی شود.
بیشتر بخوانید: دانلود اندیکاتور استوکاستیک
تفاوت بین VWAP و میانگین متحرک ساده
در نگاه اول، اندیکاتور VWAP مانند یک میانگین متحرک است که مسیر ترند بازار را نشان میدهد، اما حقیقت این است که این دو اندیکاتور شیوه محاسبه متفاوتی دارند و ممکن است جهتهای متفاوتی را به عنوان ترند به کاربران نشان دهند. VWAP با ضرب قیمت معمولی بر حجم و تقسیم بر حجم کل محاسبه میشود. اما میانگین متحرک ساده تنها بر قیمت تمرکز دارد و حجم را شامل نمیشود. SMA با جمع کردن قیمتهای بسته شدن در یک دوره معین (مثلا ۱۰ روز) و سپس تقسیم کل بر تعداد دورهها (۱۰) محاسبه میشود. پس مشاهده کردید که تفاوت عمده این روی نحوه محاسبه و عناصری است که آنها را پوشش میدهند.
ترکیب اندیکاتور VWAP با اندیکاتورهای دیگر
VWAP به تنهایی بیشتر یک معیار برای سنجش قیمت میانگین وزنی بازار است و جهت حرکت قیمت را به صورت کامل مشخص نمی کند. به همین دلیل، ترکیب آن با اندیکاتورهای روند، مومنتوم و حجم می تواند دید دقیق تری از شرایط بازار ایجاد کند.
از مهم ترین ترکیب های قابل استفاده برای اندیکاتور VWAP می توان به موارد زیر اشاره کرد:
- VWAP + Moving Average: میانگین متحرک برای تشخیص جهت روند استفاده می شود و VWAP می تواند محدوده ورود را مشخص کند. برای مثال، اگر قیمت بالاتر از میانگین متحرک بلندمدت قرار داشته باشد و همزمان بالای VWAP معامله شود، برگشت قیمت به VWAP می تواند به عنوان یک اصلاح در روند صعودی بررسی شود؛
- VWAP + RSI: واکنش قیمت به VWAP همراه با تغییر جهت مومنتوم در RSI می تواند اعتبار سناریوی بازگشت را بیشتر کند. برای مثال، برگشت قیمت از VWAP همراه با خروج RSI از محدوده های ضعیف می تواند اعتبار سناریوی بازگشت را افزایش دهد؛
- VWAP + Volume: از آنجا که VWAP خود بر پایه حجم محاسبه می شود، بررسی حجم معاملات در کنار آن اهمیت زیادی دارد. افزایش حجم هنگام شکست VWAP یا واکنش قیمت به این سطح می تواند نشان دهنده قدرت بیشتر حرکت باشد.
تایم فریم های مناسب VWAP
انتخاب تایم فریم مناسب برای کار کردن با اندیکاتور VWAP به استراتژی خودتان بستگی دارد. از آنجا که VWAP یک شاخص بسیار نرم و متاخری است، پس در تایم فریمهایی که نوسان زیاد باشد نمیتواند عملکرد خوبی برای شما داشته باشد. بنابراین نتیجه میگیریم که بهتر است از VWAP حداقل از تایم فریم ۵ دقیقه تا ۳۰ دقیقه استفاده کنید. علت اینکه این اندیکاتور را نمیشود در تایم فریمهای ساعتی به بالا استفاده کرد، این است که همانطور که گفته شد VWAP شاخصی است که در شروع هر روز ریست میشود، بنابراین تعداد کندلهایی که در تایم فریم بالا وجود دارند کمتر از حدی است که بتواند محاسبه مناسبی داشته باشد.
مزایا و معایب اندیکاتور VWAP
اندیکاتور میانگین قیمت وزنی با حجم معاملات به دلیل ترکیب قیمت و حجم، اطلاعاتی درباره میانگین قیمت معاملات با در نظر گرفتن حجم ارائه میدهد اما مانند هر ابزار تحلیل تکنیکال، محدودیت هایی دارد و استفاده نادرست از آن می تواند باعث برداشت اشتباه از شرایط بازار شود. مهم ترین مزایا و معایب این اندیکاتور شامل موارد زیر است:
| مزایا | معایب |
| در نظر گرفتن حجم معاملات و ارائه قیمت میانگین وزنی | در بازارهایی که حجم واقعی در دسترس نیست، دقت آن محدود می شود |
| کاربرد مناسب برای معاملات روزانه و مقایسه قیمت فعلی با میانگین معاملات بازار | در روندهای قوی ممکن است قیمت فاصله زیادی از VWAP بگیرد |
| کمک به شناسایی حمایت و مقاومت پویا | برای معاملات بلند مدت کاربرد کمتری دارد |
| امکان استفاده به عنوان نقطه مرجع برای ورود و خروج | تغییر Anchor Period می تواند مقدار VWAP را تغییر دهد |
| قابل ترکیب با ابزارهایی مانند RSI، Volume و میانگین متحرک | استفاده مستقل از آن ممکن است سیگنال های ضعیف ایجاد کند |
خلاصه مقاله آموزش و دانلود اندیکاتور VWAP
اندیکاتور VWAP بیشتر برای معاملات کوتاه مدت و مقایسه قیمت فعلی با میانگین معاملات یک سشن کاربرد دارد. معامله قیمت بالاتر یا پایین تر از VWAP می تواند وضعیت نسبی خریداران و فروشندگان را نشان دهد، اما این خط به تنهایی سیگنال ورود نیست. برای استفاده عملی، بهتر است واکنش قیمت به VWAP در کنار روند، ساختار قیمت و حجم بررسی شود.
سوالات متداول
میانگین متحرک فقط قیمت را بررسی می کند اما VWAP به حجم معاملات نیز وزن می دهد؛ به همین دلیل قیمت هایی که حجم بیشتری در آن ها معامله شده اند، تاثیر بیشتری روی مقدار VWAP دارند.
بله، VWAP در فارکس قابل استفاده است اما باید توجه داشت که حجم واقعی کل بازار فارکس در دسترس نیست و بسیاری از نسخه ها از Tick Volume استفاده می کنند.
یکی از روش های رایج، زمانی است که قیمت در یک روند صعودی پس از اصلاح به VWAP بازگردد و در این محدوده نشانه های افزایش قدرت خریداران ظاهر شود.
بله، بسیاری از معاملهگران کوتاه مدت از VWAP برای معاملات سریع استفاده می کنند، زیرا این ابزار محدوده میانگین قیمت معاملات همان جلسه را نمایش می دهد.
