در بازار فارکس، پیپ (Pip) کوچکترین واحد استاندارد تغییر قیمت است که معمولاً برابر با چهارمین رقم بعد از ممیز (۰.۰۰۰۱) بوده و پیپت (Pipette) یک دهم پیپ است؛ یعنی پنجمین رقم بعد از ممیز (۰.۰۰۰۰۱). این دو مفهوم مستقیماً تعیین میکنند که با هر تغییر کوچک قیمت، حساب شما دقیقاً چند دلار سود یا ضرر میکند. درک درست پیپ و پیپت مهمترین قدم برای محاسبه ارزش واقعی هر معامله، تعیین استاپلاس و تارگت قیمتی، مدیریت ریسک و در نهایت تبدیل شدن به یک تریدر حرفهای است.
پیپ و پیپت در فارکس
قبل از ورود به جزئیات، تصمیم داریم یک تعریف ساده و شفاف از پیپ و پیپت داشته باشیم:
- پیپ (Pip) مخفف عبارت Percentage in Point است و کوچکترین واحد تغییر قیمت در اکثر جفتارزهای فارکس محسوب میشود؛
- پیپت (Pipette) یا گاهی به آن فراکشنال پیپ (Fractional Pip) هم میگویند، یک دهم پیپ است و دقت بیشتری به تریدر میدهد.
به زبان ساده، اگر قیمت یک جفتارز از ۱.۱۰۰۰۰ به ۱.۱۰۰۱۰ برود، یعنی ۱ پیپت حرکت کرده و اگر به ۱.۱۰۰۱۰ برسد، یعنی دقیقاً ۱ پیپ جابهجا شده است.
معنی پیپ در فارکس
در بیشتر بروکرها، پیپ چهارمین رقم بعد از اعشار است (بهجز جفتارزهایی که ین ژاپن دارند که پیپ دومین رقم بعد از اعشار است). به عنوان مثال:
- حرکت EUR/USD از ۱.۱۰۵۰۰ به ۱.۱۰۵۱۰ معادل افزایش ۱ پیپ است؛
- حرکت USD/JPY از ۱۴۵.۳۲ به ۱۴۵.۴۲ معادل افزایش ۱۰ پیپ است.
معنی پیپت (Pipette) در فارکس
پیپت پنجمین رقم بعد از اعشار است (در جفتارزهای بدون ین ژاپن) و در بروکرهای مدرن که کوتیشن ۵ رقمی یا ۳ رقمی (برای ین) ارائه میدهند، نمایش داده میشود. به عنوان مثال:
- حرکت EUR/USD از ۱.۱۰۵۰۰ به ۱.۱۰۵۰۸ معادل افزایش ۸ پیپت (یعنی ۰.۸ پیپ) است.
معنی پوینت (Point) در فارکس
در فارکس برخی تریدرها و بروکرها به جای واژه پیپت از کلمه پوینت استفاده میکنند و در عمل هر دو یک معنی دارند. پوینت همان کوچکترین واحدی است که پلتفرم معاملاتی مثل متاتریدر قادر به نمایش و ثبت آن است. به عنوان مثال در جفتارزهای معمولی، هر ۰.۰۰۰۰۱ دقیقاً برابر است با ۱ پوینت = ۱ پیپت = ۰.۱ پیپ. بنابراین وقتی میشنوید کسی میگوید «قیمت ۸ پوینت بالا رفت»، یعنی دقیقاً ۸ پیپت یا ۰.۸ پیپ حرکت کرده است.
اگر هنوز نمی دانید پیپ چیست و چرا این مفهوم در فارکس کلیدی است در ادامه با مثال های ساده آن را توضیح می دهیم.
جدول مقایسه فرق پیپ و پیپت در بازار فارکس
| مورد مقایسه | پیپ (Pip) | پیپت (Pipette) |
| تعریف | کوچک ترین واحد استاندارد تغییر قیمت در فارکس | یک دهم پیپ، واحد دقیق تر برای تغییرات قیمت |
| نمایش در قیمت | رقم چهارم بعد از ممیز (در جفت ارزهای 5 رقمی می شود رقم چهار) | رقم پنجم بعد از ممیز در جفت ارزهای 5 رقمی |
| مثال EUR/USD | اگر قیمت از 1.1000 به 1.1001 برسد = یک پیپ | اگر قیمت از 1.0000 به 1.10001 برسد = یک پیپت |
| نسبت بین آن ها | هر 1 پیپ = 10 پیپت | هر 1 پیپت = 0.1 پیپ |
| اهمیت در ترید | برای محاسبه سود / زیان و تعیین حد سود و حد ضرر | برای تحلیل دقیق تر اسپرد، اسلیپیج و معاملات اسکالپ |
ارزش هر پیپ در معاملات فارکس میتواند علاوه بر سرمایه، بر ذهن و روان شما نیز تاثیر بگذارد. بنابراین اگر میخواهید در این بازار موفق شوید، سعی کنید با یک استراتژی تستشده، مدیریت سرمایه مناسب و به دور از تصمیمهای احساسی، حتی یک پیپت هم از دست ندهید.
نحوه محاسبه پیپ و پیپت در فارکس
حالا که دقیقاً فهمیدیم پیپ و پیپت به چه مفهومی هستند، نوبت آن است که یاد بگیریم چگونه تعداد آنها را در هر حرکت قیمتی به سرعت محاسبه کنیم و ارزش دلاری آنها را در حساب خودمان بدست بیاوریم. در ادامه به طور جداگانه و با مثالهای واقعی، هم محاسبه تعداد پیپ و پیپت و هم ارزش ریالی و دلاری هر کدام را بررسی میکنیم.
نحوه محاسبه پیپ در فارکس
از آنجایی که هر ارز، ارزش نسبی خاص خود را دارد، لازم است ارزش یک پیپ برای آن جفت ارز خاص محاسبه شود. در مثال زیر از اعلام قیمت با ۴ رقم اعشار استفاده میکنیم. برای توضیح بهتر نحوه محاسبه پیپ در فارکس، نرخ ارز به صورت یک نسبت بیان میشود (یعنی EUR/USD در ۱.۲۵۰۰ به صورت ۱ EUR / ۱.۲۵۰۰ USD نوشته میشود). به عبارت دیگر یک یورو به اندازه ۱/۲۵۰۰ دلار ارزش دارد.
به عنوان مثال:
ارزش USDCAD را در نظر بگیرید:
USDCAD = USD/CAD = 1.0200
یعنی یک دلار آمریکا به اندازه ی ۱.۰۲۰۰ دلار کانادا ارزش دارد.
(تغییر ارزش در ارز متقابل) ضربدر نسبت نرخ مبادله = ارزش پیپ (بر حسب ارز پایه).
برای مثال فرمول بالا به این شکل در میآید:
[(.0001 CAD) / (1.0200 CAD)] x 1 USD = 0.00009804 USD
عدد به دست آمده را در تعداد واحد معامله شده ضرب میکنیم .
با استفاده از این مثال، اگر ما ۱۰۰۰۰ واحد USD/CAD معامله کنیم، آنگاه تغییر یک پیپ در نرخ ارز تقریباً ۰.۹۸ دلار تغییر در ارزش ترید خواهد بود.
۱۰۰۰۰۰ واحد x ۰.۰۰۰۰۹۸۰۴
نکته: برای اینکه بفهمید هر پیپ در فارکس چقدر ارزش دارد، باید روش محاسبه پیپ را بدانید. اگر از پلتفرم های تحلیلی استفاده می کنید، یادگیری محاسبه پیپ در تریدینگ ویو به شما کمک می کند مقدار سود و زیان را مستقیما روی چارت محاسبه کنید.
نحوه محاسبه پیپت در فارکس
محاسبه پیپت بسیار ساده بوده و به شکل زیر قابل محاسبه است:
ارزش پیپت = ارزش پیپ ÷ ۱۰
به عنوان مثال، فرض کنید در جفتارز EUR/USD با حجم ۰.۱ لات (۱۰,۰۰۰ یورو) معامله میکنید و ارزش هر پیپ ۱ دلار است. بنابراین ارزش هر پیپت = ۱ دلار ÷ ۱۰ = ۰.۱ دلار (۱۰ سنت) و اگر قیمت ۱۵ پیپت بالا برود، سود پوزیشن شما با فرمول بالا میشود: ۱۵ × ۰.۱ دلار = ۱.۵ دلار.
در حسابهای سنت یا میکرو لات، این اعداد خیلی مهم هستند؛ زیرا اسپرد و تغییرات کوچک تاثیر زیادی روی بالانس دارند.
نحوه نمایش پیپ و پیپت در متاتریدر
در متاتریدر ۴ و ۵ نحوه نمایش پیپ و پیپت به نوع حساب و جفتارز بستگی دارد:
- جفتارزهای معمولی مثل EUR/USD:
- کوتیشن ۴ رقمی: فقط پیپ نمایش داده میشود (۱.۱۰۵۰)؛
- کوتیشن ۵ رقمی: پیپ + پیپت (۱.۱۰۵۰۰) که رقم آخر پیپت نام دارد؛
- جفتارزهای ین مثل USD/JPY:
- کوتیشن ۲ رقمی: فقط پیپ (۱۴۵.۳۲)؛
- کوتیشن ۳ رقمی: پیپ + پیپت (۱۴۵.۳۲۰) که رقم آخر پیپت نام دارد.
برای دیدن دقیق تغییرات پیپ و پیپت در متاتریدر باید مراحل زیر را طی کنید:
- روی چارت راست کلیک کرده و گزینه Properties را انتخاب کنید؛
- در تب Common، گزینه Show point یا دقت بالاتر را فعال کنید؛
- همچنین میتوانید از اندیکاتورهای Pip Counter نیز استفاده کنید.
تفاوت پیپ و پوینت در فارکس
در عمل وقتی بسیاری از تریدرهای حرفهای میگویند من امروز ۳۵ پیپ سود کردم، در واقع منظورشان ۳۵.۷ پیپ (یعنی ۳۵ پیپ + ۷ پیپت) است ولی برای سادهسازی فقط عدد پیپ را میگویند. در جدول زیر تفاوتهای پیپ و پیپت به صورت کامل و ارزشمند بیان شده است:
| مورد | پیپ (Pip) | پوینت (Point) / پیپت |
| تعداد ارقام | چهارمین رقم بعد اعشار | پنجمین رقم بعد اعشار |
| ارزش | ۱۰ برابر پوینت | یک دهم پیپ |
| نمایش در بروکرهای قدیمی | بله | خیر |
| نمایش در بروکرهای جدید | بله | بله |
| دقت در محاسبه سود/ضرر | متوسط | بسیار بالا |
| مثال EUR/USD | ۰.۰۰۰۱ = ۱ پیپ | ۰.۰۰۰۰۱ = ۱ پوینت = ۱ پیپت |
هر پیپ و پیپت در فارکس چند دلار است؟
ارزش دلاری هر پیپ و پیپت هیچگاه عدد ثابتی نیست و مستقیماً به سه عامل اصلی بستگی دارد: جفتارز معاملاتی، حجم معامله (چند لات باز کردهاید) و ارز پایه حساب (دلار، یورو و …). به عنوان مثال در جفتارزهایی که دلار ارز دوم است (مثل EUR/USD یا GBP/USD)، فرمول (۰.۰۰۰۱ × حجم معامله) به واحد ارز پایه برقرار است. در جفتارزهایی که دلار ارز اول یا دوم نیست (مثل EUR/GBP) باید یک نرخ تبدیل هم اضافه شود. ارزش پیپت هم همیشه دقیقاً یک دهم ارزش پیپ است. در جدول زیر ارزش تقریبی آنها را برای حجمهای مختلف و جفتارزهای پرطرفدار میبینید:
| جفت ارز | حجم معامله | ارزش هر پیپ (دلار) | ارزش هر پیپت (دلار) |
| EUR/USD | ۱ لات | حدود ۱۰ دلار | حدود ۱ دلار |
| EUR/USD | ۰.۱ لات | حدود ۱ دلار | حدود ۰.۱ دلار |
| GBP/USD | ۱ لات | حدود ۱۰ دلار | حدود ۱ دلار |
| USD/JPY | ۱ لات | حدود ۶.۸ دلار | حدود ۰.۶۸ دلار |
| XAU/USD (طلا) | ۱ لات | حدود ۱ دلار | حدود ۰.۱ دلار |
ارزش هر پیپ و پوینت در فارکس چقدر است؟
همانطور که در جدول قبلی مشاهده کردید، هیچ عدد کاملاً ثابتی برای ارزش پیپ و پوینت وجود ندارد، زیرا این مقدار با تغییر نرخ لحظهای جفتارز، حجم معامله و حتی نوع حساب (استاندارد، مینی، میکرو یا سنت) مدام تغییر میکند. به همین دلیل تریدرهای حرفهای هیچوقت ارزش پیپ را حدس نمیزنند. آنها همیشه از ابزارهای دقیق استفاده میکنند. بهترین و سریعترین راه، استفاده از ماشینحسابهای آنلاین معتبر مثل Pip Value Calculator در سایتهای BabyPips.com، Myfxbook.com، Investing.com یا OANDA است که فقط با انتخاب جفتارز، حجم معامله و ارز حساب، در کمتر از یک ثانیه ارزش دقیق هر پیپ و هر پیپت را به شما نشان میدهد.
در متاتریدر هم میتوانید اسکریپتهای رایگان «Pip Value» یا «Position Size Calculator» را نصب کنید تا این عدد همیشه جلوی چشمتان در گوشه چارت نمایش داده شود. با این ابزارها دیگر نیازی نیست هر بار فرمول را به صورت دستی حساب کنید و خطای محاسباتی که گاهی صدها دلار ضرر ایجاد میکند، کاملاً از بین میرود.
چگونه میزان سود یا ضرر بر اساس پیپ و پوینت را محاسبه کنیم؟
برای محاسبه دقیق سود و ضرر، همیشه باید پیپتها را هم جداگانه حساب کنید. فرمول بسیار ساده است:
سود یا ضرر = (تعداد پیپ × ارزش هر پیپ) + (تعداد پیپت × ارزش هر پیپت).
مثلاً در معامله ۰.۵ لات جفتارز EUR/USD که از ۱.۰۸۵۰۰ به ۱.۰۸۷۳۸ رسیده، حرکت قیمت ۳۳ پیپ + ۸ پیپت است؛ با ارزش تقریبی ۵ دلار برای هر پیپ و ۰.۵ دلار برای هر پیپت، سود واقعی ۱۶۹ دلار میشود. اگر ۸ پیپت را نادیده بگیرید و فقط ۳۳ پیپ حساب کنید، ۴ دلار خطا خواهید داشت که در حجمهای ۵ یا ۱۰ لات، این خطا به ۴۰ یا ۸۰ دلار میرسد و به مرور حساب شما را به طور جدی تحت تاثیر قرار میدهد.
بسیاری از تریدرها این سوال برایشان مطرح است که 1000 پیپ چند دلار است؟ پاسخ ثابت نیست و کاملا به حجم معاملا و جفت ارز بستگی دارد. برای مثال در EUR/USD اگر ارزش هر پیپ 1 دلار باشد، 1000 پیپ معادل 1000 دلار سود یا ضرر است.
در روز چند پیپ سود کنیم تا تریدر حرفهای شویم؟
سوال «روزانه چند پیپ بگیرم تا حرفهای شوم؟» یکی از پرتکرارترین سوالات تریدرهاست اما پاسخ آن اصلاً عدد ثابت نیست. تریدرهای حرفهای به جای شمردن پیپ، روی درصد سود پایدار ماهانه و مدیریت ریسک دقیق تمرکز میکنند و معمولاً هدفشان ۱ تا ۳ درصد سود ماهانه (گاهی حتی کمتر) با حداکثر افت سرمایه زیر ۵ تا ۱۰ درصد است. آنها میدانند که گرفتن ۱۰۰ پیپ در یک روز و پس دادن ۲۰۰ پیپ در روز بعد، هیچ ارزشی ندارد و فقط حساب را نابود میکند. برای محاسبه ارزش پیپ اولین قدم این است که بدانیم حجم معامله چه اهمیتی دارد و هر لات چند دلار است.
بیایید با یک مثال واقعی این موضوع را بهتر درک کنیم.
فرض کنید ۱۰,۰۰۰ دلار سرمایه دارید، در هر معامله فقط ۱٪ ریسک میکنید (۱۰۰ دلار) و نسبت ریسک به ریوارد شما ۱:۲ است؛ یعنی به ازای ۱۰۰ دلار ریسک، ۲۰۰ دلار سود هدف دارید. اگر ارزش هر پیپ در استراتژی شما ۱ دلار باشد، استاپلاس یا حد ضرر شما بین ۵۰ تا ۱۰۰ پیپ خواهد بود. با احتمال موفقیت ۶۰٪ و ۲۰ تا ۳۰ معامله موفق در ماه، سود خالص شما بین ۳۰۰ تا ۸۰۰ پیپ میشود که معادل ۳ تا ۸ درصد سود ماهانه است. اسکالپرها ممکن است روزانه ۲۰ تا ۵۰ پیپ (یا ۲۰۰-۵۰۰ پیپت) بگیرند اما سوئینگتریدرها گاهی هفتهای ۱۰۰ تا ۳۰۰ پیپ کافیست. مهم ثبات در بلندمدت است.
بسیاری از تریدر ها برای جلوگیری از خطا از ابزارهایی مثل ماشین حساب پیپ استفاده می کنند تا ارزش دقیق هر پیپ و پیت را به صورت لحظه ای مشاهده کنند.
آنچه در مقاله پیپ و پیپت در فارکس مطالعه کردیم؛
پیپ و پیپت پایه و اساس هر محاسبهای در بازار فارکس هستند. پیپ معمولاً برابر با چهارمین رقم بعد از ممیز (۰.۰۰۰۱) و پیپت دقیقاً یک دهم آن (۰.۰۰۰۰۱) است که در بروکرهای مدرن، دقت و محاسبه سود و ضرر را ده برابر میکند. تفاوت آنها با پوینت، نحوه نمایش آنها در متاتریدر ۴ و ۵، ارزش دلاری واقعی هر پیپ و پیپت در جفتارزها و حجمهای مختلف و فرمول دقیق محاسبه سود و ضرر، همگی نشان میدهند چرا نادیده گرفتن پیپت در معاملات بزرگ میتواند صدها دلار خطا ایجاد کند.
در نهایت، حرفهای شدن در ترید به گرفتن تعداد پیپ زیاد در روز نیست؛ بلکه به درک عمیق همین پیپ و پیپت، مدیریت ریسک دقیق و دستیابی به درصد سود ماهانه پایدار بستگی دارد. شما میتوانید با حضور در مجموعه «کدام بروکر»، به اطلاعاتی کاملی از بروکرهای بازار فارکس، صرافیهای ارز دیجیتال و مجموعههای ارائهدهنده معاملات طلا دست پیدا کنید.
سوالات متداول
